TRANG HẠ và Đàn Bà Ba Mươi


[Vào lúc : 11:01 - 11/03/2010 | Chuyện mục : Tác phẩm của bạn bè]
Nhà văn Trang Hạ vừa ra mắt hai tác phẩm mới bằng một buổi gặp gỡ khá đông vui tại Sài Gòn, với sự trợ giúp của hai đối tác là Công ty Đinh Tị và Công ty Hoa Cúc Xanh. Do cuốn tiểu thuyết mạng “Chuyện kể dưới ngọn đèn đường” vẫn còn nằm ở nhà in, nên món quà trước mắt của Trang Hạ là cuốn tản văn “Đàn bà ba mươi”. Tự viết lời giới thiệu “Đàn bà ba mươi”, nhà văn Trang Hạ thổ lộ: “Ưu điểm của văn học nữ giới chính là tinh thần phụ nữ. Những đề tài tưởng như nhàm chán bởi bị thu hẹp quanh quẩn hôn nhân, tình yêu, gia đình, sự nghiệp, con cái... lại được làm phong phú bởi bề sâu cảm xúc và chiêm nghiệm theo cách rất phụ nữ. Văn chương cũng thu hút bởi thân phận người trong đó. Mà còn nhà văn nào nói về thân phận mùi mẫn hơn nhà văn nữ tự kể chuyện đời?”

Ông Nguyễn Trần Bạt năm nay 64 tuổi, đang giữ cương vị Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng giám đốc InvestConsult Group. Vài năm gần đây ông được xem như một người có nhiều ý  nghĩ mới mẻ qua các cuốn sách “Văn hóa và con người”, “Cải cách và sự phát triển”, “Suy tưởng”, “Cội nguồn cảm hứng” gây nhiều tranh cãi khác nhau. Vừa hết Tết Canh Dần 2010, trong làng sách lại xuất hiện thêm cuốn “Đối thoại với tương lai” tập hợp những bài phỏng vấn Nguyễn Trần Bạt, do NXB Hội Nhà Văn ấn hành. “Đối thoại với tương lai” dày 940 trang, bìa cứng, in giấy đẹp, giá bán 250 ngàn đồng. Cầm “Đối thoại với tương lai” trên tay  thì biết ngay là ấn phẩm của một doanh nhân thành đạt. Tuy nhiên, trong “Đối thoại với tương lai” cũng có khá nhiều trang đề cập đến văn chương, ví dụ ông Nguyễn Trần Bạt khảng khái: “Tôi đi nhiều nước, tôi thấy các nhà văn nước ngoài cũng bụi bặm, đôi khi bê tha, rệu rã và nghèo đói như chúng ta. Nhưng cái khổ của cá nhân họ lại nằm trong một cộng đồng chói sáng, cho nên họ là những kẻ khuân vác những giá trị của xã hội ấy để trình bán cho thiên hạ, còn chúng ta thì khuân vác những giá trị ấy từ đâu? Các nhà văn là những người khuân vác những giá trị mà xã hội có để lắp nó lại thành một kết cấu có giá trị có thể bán được. Vậy các nhà văn của chúng ta khuân vác những thứ gì? Thực ra các nhà văn của chúng ta khuân vác những thứ có giá ở nơi khác đến Việt Nam cho nên, với tư cách là một độc giả đã đọc nhiều văn học nước ngoài, khi đọc các tác phẩm của Việt Nam tôi thấy nhiều người quen, phải gật đầu chào nhiều quá.”

Cuộc thi thơ Đồng bằng Sông Cửu Long vừa kết thúc với nhiều tác phẩm được vinh danh chỉ có thể xếp vào loại thường thường bậc trung. Thế nhưng, kỳ lạ thay, cuộc thi này bỗng dưng được chú ý vì… ban tổ chức quyết định thu hồi giải nhất dành cho bài thơ “Trăng nghẹn”. Thành thật mà nói, tác giả Hoài Tường Phong viết “Trăng nghẹn” không khác gì một cái tạp bút có ngắt xuống dòng. Ở đó có một chút xót xa, một chút đắng đót từ tâm trạng một người gắn bó và trân trọng mảnh đất phù sa miền Tây Nam bộ. Vậy thôi, chưa có câu thơ này đủ sức bay ra khỏi ngổn ngang chữ nghĩa “Trăng nghẹn” để rung cảm độc giả. Chắng ai dám tiêu liệu, sau khi rời khỏi buổi trao giải, sức sống của bài thơ “Trăng nghẹn” sẽ ra sao. Vậy mà, nhờ bị lấy lại giải nhất, “Trăng nghẹn” lại được nhiều người nhắc đến râm ran. Chẳng biết nên vui hay nên buồn?

Nhà thơ Đỗ Hoàng cho rằng: “Người viết cứ viết ra theo sự suy nghĩ chủ quan của mình. Sau đó người ta phân và chia ra làm nhiều thể loại như: Văn, thơ, phú, tế, kịch, hịch, ca dao, tục ngữ, vè, nói lối, hát vui chơi, nói vui chơi…  Thời hiện đại các tác giả cũng có nhiều cách viết, cách nói, cách lập ngôn nhưng chưa thấy các nhà phê bình phần loại thể. Tôi đã có nhiều lần đề nghị với tư cách cá nhân khi thấy nhiều người viết ra nhiều kiểu lạ mắt lạ tai, thấy thơ cũng không phải thơ, văn cũng không phải văn, dịch cũng không phải dịch, truyền thống cũng không phải truyền thống. Người trẻ cũng có, người già cũng có. Tộc người đa số cũng có, tộc người thiểu số cũng có. Các kiểu viết ấy với cái tên phân thể loại là “Vô lối”. Từ “Vô lối” cũng đủ giải nghĩa các kiểu viết trên. Đại biểu cho kiểu “Vô lôi” này là Thanh Tâm Tuyền, Lê Văn Ngăn, Văn Cầm Hải, Vi Thuỳ Linh, Phú Trạm Inrasara, Nguyễn Quang Thiều, Nguyễn Bình Phương, Phan Thị Vàng Anh, Phan Huyền Thư, Phạm Vân Anh, Hoàng Vũ Thuật…”

Tô Hoài thực sự là nhà văn chuyên nghiệp. Nghĩa là ông hoàn toàn sống được bằng nghề văn. Ngồi đâu, ông cũng viết được văn, kể cả trong những lúc hội họp. Có người còn kể rằng, trong một hội nghị quốc tế sang trọng, Tô Hoài ngồi ghế chủ tịch đoàn. Người ta ngạc nhiên khi thấy ông cứ lật sổ viết nhoay nhoáy. Tưởng Tô Hoài ghi biên bản hội nghị. Hoá không phải. Ông đang viết tiểu thuyết. Không ít tác phẩm nổi tiếng của Tô Hoài đã ra đời trong những hoàn cảnh đặc biệt như thế. Ta hiểu vì sao Tô Hoài có được một lượng sách thật đồ sộ: 175 tác phẩm, nhiều hơn gấp đôi số tuổi của ông. Đó là một con số ký lục mà không phái nhà văn nào trên thế giới cũng có thể đạt được. Chuẩn bị kỷ niệm một ngàn năm Thăng Long Hà Nội, tôi có dịp lân la hỏi chuyện ông, rồi cùng ông đi dạo quanh... phố phường Hà Nội.

Những câu thơ Hoàng Việt Hằng viết ra hầu như không chứng minh một sự tìm tòi chữ nghĩa nào, mà chỉ nhằm khám phá mỗi hồn người dẫu đơn sơ và hiu hắt bước qua cuộc sống này cũng để lại bao nhiêu bùi ngùi rung cảm. Chị xao xác “Tính” dùm người phụ nữ nông thôn tên Thứ một phép toán đầy chua chát giữa kẻ ăn không hết người lần không ra thời kinh tế thị trường: “Nếu tôi không ngủ ở khách sạn năm sao một đêm/ Đỡ cho chị Thứ một năm không ra làm đồng”. Nhiều nỗi khắc khoải như vậy, cứ trải dài trong thơ Hoàng Việt Hằng, rất khó phân biệt chị viết cho thiên hạ hay khóc cho bản thân. Ưu điểm thơ Hoàng Việt Hằng nằm ở sự chân thành, chân thành quan sát, chân thành gánh vác và chân thành dày vò. Tôi nghĩ, trong xã hội chen lấn với nhiều thứ giả tạo vây bọc chúng ta, thì sự chân thành đã là một giá trị để thi ca gắn bó lặng lẽ với cõi nhân gian!

ĐINH QUANG TỐN không thần thánh hóa nghề văn


[Vào lúc : 11:08 - 07/03/2010 | Chuyện mục : Ý kiến - đối thoại]

Đinh Quang Tốn đến với phê bình văn học muộn, sau khi ông đã là người làm thơ. Giống như tính cách khiêm nhường và kín đáo,lao động chữ của ông có phần âm thầm, lặng lẽ. Trong việc bình giá các tác phẩm và các giá trị văn học, cho dù có thái độ quyết liệt đến đâu Đinh Quang Tốn vẫn tìm được một lối thể hiện riêng có thể vừa thuyết phục độc giả lại vừa làm ấm lòng người sáng tạo. Ông không thuộc kiểu người làm phê bình gay gắt. Ông quan niệm làm phê bình phải trung thực, phải có Tâm, và quan trọng là phải tôn trọng nhà văn, tức là phải có Tình nữa.  Coi văn chương là nghiệp và trên tinh thần nhìn nhận công việc viết văn là công việc bình thường như bao công việc khác, tập phê bình tiểu luận "Tản mạn nghiệp văn" (Giải thưởng Hội nhà văn Việt Nam 2009) của ông đã khẳng định giá trị chân chính của tác phẩm văn chương và nhà văn, đồng thời thẳng thắn chỉ ra những căn bệnh mà người làm văn chương thường mắc phải trong cơ chế thị trường. Trò chuyện với chúng tôi, ông nhấn mạnh: “Đến các nhà phê bình già còn ẩn bóng thì các nhà phê bình trẻ thiếu vắng là phải. Lý do thì nhiều, thật khó để trả lời cho đầy đủ. Tôi chỉ có một ý nghĩ thế này, là phải chăng một phần do cơ chế hiện nay hàng thật thì khó bán mà hàng giả thì lại bán chạy?”


Bài thơ “ Đất nước thời gian lao” của Nguyễn Việt Chiến vừa được giải B cuộc thi thơ Tạp chí văn nghệ quân đội. Nhiều người nói với tôi, bài thơ ấy giải A mới xứng! Tôi…cười, một nụ cười gần giống nụ cười của tác giả bài thơ. Và tôi biết, nếu nghe câu ấy, Nguyễn Việt Chiến cũng sẽ…cười, như vậy. Một nụ cười hồn nhiên, nhưng tách bạch cả “phần cứng” và “phần mềm”. “Phần cứng” là những gì không thể thay đổi trong anh, còn “phần mềm” là cách ứng xử luôn nhẹ nhàng và đằm thắm của Nguyễn Việt Chiến: “Mẹ ở lại với sông Hồng tần tảo/ Áo phù sa lam lũ tháng ngày/ Câu quan họ cất trong bồ thóc cũ/ Sông Cầu trôi như một tiếng thở dài…”

Một giải thưởng thơ không thể chấp nhận?


[Vào lúc : 09:03 - 04/03/2010 | Chuyện mục : Ý kiến - đối thoại]
Tuần báo Văn Nghệ TPHCM số ra ngày 25-2-2010 có in hai bài phê phán kịch liệt bài thơ “Thời đất nước gian lao” của nhà thơ Nguyễn Việt Chiến. Lời tòa soạn của ấn phẩm trên viết rằng: “Một bài thơ như bài “Thời đất nước gian lao” của Nguyễn Việt Chiến lại hợp khẩu vị của một số báo, tạp chí, được họ bốc lên, suýt chút nữa được trao giải thưởng lớn. Xin độc giả đọc hai bài viết sau đây và suy nghĩ xem động cơ nào dẫn đến việc làm đó?”. Để bạn đọc không có điều kiện mua tuần báo Văn Nghệ TPHCM có tài liệu tham khảo, lethieunhon.com xin trích in một bài, và bài còn lại sẽ post sau. Ở đây, chưa bình luận gì về tính “đấu tranh”, chỉ ngỡ ngàng thấy rằng: trước một vấn đề được xem là nhạy cảm của văn chương, lẽ ra phải có những tên tuổi tầm cỡ lên tiếng, thì chẳng hiểu sao lại đùng đùng có những bút danh xa lạ với đời sống văn chương bỗng dưng xuất hiện ngạo nghễ như những hộ pháp văn chương thứ thiệt!

Nàng Thơ phi thường


[Vào lúc : 14:19 - 03/03/2010 | Chuyện mục : Chuyện làng văn nghệ]
Suốt 32 năm ngồi trên xe lăn với cơ thể tật nguyền, chị Đinh Thị Hoàng Loan (ngụ KP2, phường Quang Vinh, TP. Biên Hòa) đã viết nên những câu thơ chứa chan tình cảm và đắm say lòng người qua đôi tay cong vẹo. Nhìn cái cách chị viết thơ mới thấy tại sao người ta gọi chị là “Nàng thơ phi thường”: “Mái tóc bạc ngả màu sương gió/ Đôi mắt già nua hằn những dấu chân chim/ Thương làm sao đôi tay gầy guộc/ Những nhọc nhằm năm tháng nuôi con…”. Khi Loan thẹn thò đưa bài thơ đầu tay này cho mẹ, bà Hoàng Thị Xuân đã bật khóc nức nở bởi đứa con tật nguyền đã thực sự trưởng thành và với bà Loan đã làm được một điều thực sự phi thường.

Phân trang 1/164 Trang đầu 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Trang sau Trang cuối [ Kiểu hiển thị Trích dẫn | Liệt kê ]

Những bài mới nhất